سایت اختصاصی بهنام رضاقلی‌زاده

این وبلاگ در مورد مدیریت رسانه و علوم ارتباطات می باشد
 
تروریسم و رسانه های جمعی
ساعت ۳:٤٦ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٦/٦/٦ : توسط : بهنام رضاقلی زاده

یکى از با نفوذ ترین نظریه پردازان تروریسم نوین کارلوس ماریگلای برزیلى بود که مقاله او، "دفترچه چریک هاى شهری" به صورت کتاب مرجع جهانى تروریسم در آمد. او نوشت:

ربودن چهره هاى شناخته شده به دلیل فعالیت هاى هنری، ورزشى یا فعالیت هاى دیگر که هیچ اظهار نظر سیاسیى نکرده اند شاید بتواند نوعى از تبلیغات به نفع انقلابیون را ایجاد کند. ... رسانه هاى جمعى نوین تنها با اعلام آن چه انقلابیون انجام مى دهند، ابزارهاى مهمى براى تبلیغات هستند. جنگ اعصاب یا جنگ روانی، یک روش مبارزه بر پایه کاربرد مستقیم یا غیر مستقیم رسانه هاى جمعى است. ... حمله به بانک ها، به رگبار مسلسل بستن، فرار از خدمت و دزدیدن سلاح از محل خدمت، فرارى دادن زندانیان، اعدام ها، آدم ربایى ها، خرابکاری، تروریسم و جنگ اعصاب همگى نمونه هایى از این روش هستند. منحرف کردن هواپیماها از مسیرشان، حمله به کشتى ها و قطارها و به تصرف در آوردن آنها توسط چریک ها نیز مى توانند تنها با هدف اثرات تبلیغاتى آنها مورد استفاده قرار بگیرند.

ظهور تروریسم جهت گیرى شده به رسانه ها چندین دانشمند را وادار نموده است تا ساختار مفهومى مطالعات خود را تجدید بنا کنند: "تروریسم را مى توان به عنوان یک اقدام نمادین مانند رسانه هاى ارتباطى دیگر که از چهار جزء اساسى تشکیل یافته اند، مورد تجزیه و تحلیل قرار داد. اجزاء مزبور عبارتند از: فرستنده (تروریست)، گیرنده مورد نظر (هدف)، پیام (انفجار بمب، بستن به رگبار مسلسل) و بازخورد (واکنش مخاطبان هدف)."
رالف داولینگ استفاده از مفهوم "شیوه شعاری" را پیشنهاد نمود با این استدلال که "تروریست ها به اشکال شعارى مکررى متوسل مى شوند که رسانه ها را وادار مى سازد تا دسترسى را براى آنها فراهم آورند که بدون آن، تروریسم نمى تواند به اهداف خود دست یابد."
بعضى از اقدامات تروریستى به قدرى به آنچه ج. باویر بل "صحنه هاى دیدنى تروریستی" نامیده است شبیه شده اند که مى توان آنها را به بهترین وجه به عنوان "رویدادهاى رسانه ای" مورد تجزیه و تحلیل قرار داد. به همین دلیل بعضى از تحلیلگران معتقدند که هر واحد ترور از دست کم چهار عضو اجرا کننده، یک فیلمبردار، یک صدابردار و یک تولید کننده تشکیل مى شود.
روشن است که تروریست ها در برنامه ریزى اقدامات خود، رسانه ها را به عنوان یک عامل اصلى در نظر مى گیرند. آنها اهداف، مکان و زمان را بر اساس ترجیحات رسانه اى انتخاب کرده و تلاش مى کنند تا معیارهاى ارزش رسانه اى داشتن، زمان بندى ها و مهلت هاى رسانه ها را برآورده سازند. آنان کمک هاى تصویریى از قبیل فیلم، قطعات ویدیویى از حملات و "اعترافات" به زور گرفته شده از گروگان ها، مصاحبه هاى ضبط شده و اعلام وفادارى هاى اجراکنندگان خشونت را ساخته و آماده مى کنند و همچنین اطلاعیه هاى خبرى مطبوعاتى و ویدیویى حرفه اى ارائه مى نمایند.
تروریست هاى جدید، رسانه ها را با تبلیغات در پوشش خبر، به صورت مستقیم و غیر مستقیم، تغذیه مى کنند. آنها همچنین پوشش خبرى را زیر نظر گرفته و گزارش هاى روزنامه نگاران مختلف و سازمان هاى رسانه اى آنها را از نزدیک بررسى مى کنند. فشار تروریست ها بر گزارشگران شکل هاى بسیارى به خود مى گیرد: از میزبانى باز و دوستانه گرفته تا تهدید هاى مستقیم، باج گیرى و حتى قتل هاى ارعاب آمیز.
بالاخره، سازمان هاى تروریستى رسانه هاى خودشان را مى چرخانند – از کانال هاى تلویزیونى گرفته ، خبرگزارى ها، روزنامه هاى و مجلات، کانال هاى رادیویى و نوارهاى صوتى و تصویرى تا جدیدترین آنها یعنى پایگاه هاى تارنماى اینترنتی.

ادامه دارد...